مرجع کامل احتمال و آمار

اطلس توزیع‌های آماریو روابط میان آن‌ها

هر توزیع احتمالی، تابع چگالی، گشتاورها، و مهم‌تر از همه: چگونه از یک توزیع به توزیع دیگر می‌رسیم — از طریق حد، مجموع، تبدیل، نسبت یا مخلوط. نقشه‌ی بصری، ابزار تعاملی، و فهرست کامل فرمول‌ها در یک جا.

۴۴
توزیع
۱۳
گسسته
۳۱
پیوسته
۵۵
رابطه

نقشه‌ی بصری

نقشه‌ی روابط میان توزیع‌ها

گره‌ها توزیع‌ها و یال‌ها روابط را نشان می‌دهند. رنگ یال نوع رابطه (حد، مجموع، تبدیل، حالت خاص…) را مشخص می‌کند. روی هر گره کلیک کنید تا به کارت آن بروید.

مجموع (پیچش)حدحالت خاصتبدیلمخلوطفرآیندنسبتتعمیم
RademacherBernoulliBinomialMultinomialBeta-BinomialHypergeometricDiscrete UniformGeometricNegative BinomialPoissonSkellamContinuous UniformTriangularExponentialLaplaceGammaErlangInverse-GammaLévyParetoFolded NormalHalf-NormalSkew-NormalNormalTruncated NormalLognormalChi-squareStudent's tFCauchyMaxwell–BoltzmannRayleighWeibullInverse-Gaussian (Wald)LogisticBetaBeta-PrimeGumbel (Type I)Generalized Extreme ValueFréchetZipfBenfordDirichletMultivariate Normal

فهرست کامل

44 توزیع

هر کارت شامل تابع جرم/چگالی، گشتاورها، MGF، چولگی، کشیدگی، آنتروپی، کد پایتون/R و مثال کاربردی است.

Bernoulli

برنولی

گسستهgenerating
PMF
احتمال موفقیت در یک آزمایش
پشتیبانی
میانگین
واریانس

ساده‌ترین توزیع گسسته؛ نتیجهٔ یک آزمایش بولی با دو خروجی موفق/شکست.

آجر بنایی همهٔ توزیع‌های گسستهٔ مبتنی بر آزمایش‌های مستقل است.

ارتباط‌ها:0·2

Binomial

دوجمله‌ای

گسستهlimitingsampling
PMF
تعداد آزمایش مستقل
احتمال موفقیت
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعداد موفقیت‌ها در آزمایش برنولی مستقل.

مجموع متغیر مستقل برنولی()؛ برای و ثابت به پواسون میل می‌کند.

ارتباط‌ها:1·4

Geometric

هندسی

گسستهmemorylesslimiting
PMF
احتمال موفقیت
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعداد آزمایش‌ها تا اولین موفقیت؛ نظیرهٔ گسستهٔ توزیع نمایی.

ویژگی بی‌حافظگی: .

ارتباط‌ها:0·2

Negative Binomial

دوجمله‌ای منفی

گسستهlimiting
PMF
تعداد موفقیت موردنظر
احتمال موفقیت
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعداد آزمایش‌ها تا رسیدن به -امین موفقیت؛ تعمیم هندسی.

مجموع متغیر مستقل هندسی()؛ نظیرهٔ گسستهٔ گاما.

ارتباط‌ها:1·1

Poisson

پواسون

گسستهlimiting
PMF
نرخ متوسط رویداد
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعداد رویدادهای نادر در واحد زمان/فضا؛ حد دوسرمی دوجمله‌ای.

هم‌زاد نمایی در فرآیند پواسون؛ میانگین = واریانس = .

ارتباط‌ها:2·4

Hypergeometric

هایپرژئومتریک

گسستهsampling
PMF
اندازهٔ جامعه
تعداد موفقیت در جامعه
تعداد نمونه‌گیری بدون جایگذاری
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعداد موفقیت‌ها در نمونه‌گیری بدون جایگذاری از جامعهٔ متناهی.

برخلاف دوجمله‌ای، آزمایش‌ها مستقل نیستند؛ ضریب تصحیح جامعهٔ متناهی را دارد.

Discrete Uniform

یکنواخت گسسته

گسستهgenerating
PMF
کفینهٔ بازه
سقف بازه
پشتیبانی
میانگین
واریانس

هر مقدار صحیح در بازهٔ با احتمال برابر.

نظیرهٔ گسستهٔ توزیع یکنواخت پیوسته؛ پایهٔ تولید اعداد تصادفی گسسته.

Multinomial

چندجمله‌ای

گسستهmultivariate
PMF
تعداد آزمایش
احتمال ردهٔ $i$
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعمیم -بعدی دوجمله‌ای برای چند رده.

هر مؤلفهٔ حاشیه‌ای دوجمله‌ای است؛ کوواریانس .

ارتباط‌ها:1·0

Beta-Binomial

بتا-دوجمله‌ای

گسسته
PMF
تعداد آزمایش
پارامترهای پیشین بتا
پشتیبانی
میانگین
واریانس

دوجمله‌ای وقتی تصادفی و از توزیع بتا پیروی کند (ترکیب مخلوط).

واریانس بزرگ‌تر از دوجمله‌ای است (پراکنده‌تر) → بیش‌پراکندگی.

ارتباط‌ها:1·0

Zipf

زیپف

گسستهheavy-tail
PMF
نمای قانون توان ($s>1$)
اندازهٔ واژگان (می‌تواند $\infty$ باشد)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

فراوانی رتبه در متن/شهر/درآمد؛ قانون توان گسسته با نمای .

برای تنها وقتی نرمال می‌شود؛ اگر میانگین و اگر چولگی واگرا.

Benford

بِنفورد

گسستهheavy-tail
PMF
پایهٔ عددی (پیش‌فرض $10$)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع رقم نخست اعداد واقعی مقیاس‌بین؛ کوچک‌ها بیشتر می‌آیند.

نابرابر در پایهٔ هر ؛ به مقیاس داده و واحد اندازه‌گیری وابسته نیست.

Skellam

اسکلَم

گسسته
PMF
میانگین پواسون نخست
میانگین پواسون دوم
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تفاضل دو متغیر پواسون مستقل؛ برای مقایسهٔ دو نرخ.

تقارن نسبت به وقتی ؛ شامل تابع بسل اصلاح‌شده .

ارتباط‌ها:1·0

Rademacher

رادماخر

گسستهgenerating
PMF
پشتیبانی
میانگین
واریانس

پرتاب سکهٔ بی‌طرف رمزگذاری‌شده به‌صورت ؛ اتمی‌ترین توزیع متقارن.

یکی از دانه‌های پایه در نابرابری خنت و تجزیهٔ والش-هادامارد.

ارتباط‌ها:1·0

Continuous Uniform

یکنواخت پیوسته

پیوستهgenerating
PDF
کفینهٔ بازه
سقف بازه
پشتیبانی
میانگین
واریانس

چگالی ثابت روی بازهٔ ؛ پایهٔ روش تبدیل معکوس.

از روی می‌توان اغلب توزیع‌ها را با ساخت.

ارتباط‌ها:0·4

Normal

نرمال (گاوسی)

پیوستهlimitingstableconjugate-prior
PDF
میانگین
واریانس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

مهم‌ترین توزیع؛ تقریب همهٔ پدیده‌ها به‌وسیلهٔ CLT.

خط‌مبنا برای ، ، و لگاریتم-نرمال. نرمال استاندارد .

ارتباط‌ها:6·10

Exponential

نمایی

پیوستهmemorylesslifetimeconjugate-prior
PDF
نرخ (rate)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

فاصلهٔ زمانی میان رویدادها در فرآیند پواسون؛ بی‌حافظه.

ویژگی بی‌حافظگی: . زیرمجموعهٔ ویژهٔ گاما ().

ارتباط‌ها:6·5

Gamma

گاما

پیوستهconjugate-priorlifetimepositive-support
PDF
پارامتر شکل
پارامتر نرخ (rate)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

زمان انتظار تا -امین رویداد در فرآیند پواسون؛ تعمیم نمایی.

مجموع متغیر نمایی مستقل با نرخ . کای-دو، نمایی و ارلانگ حالت‌های خاص آن‌اند.

ارتباط‌ها:1·7

Beta

بتا

پیوستهconjugate-priorpositive-support
PDF
شکل ۱
شکل ۲
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع احتمال برای احتمال‌ها؛ محبوب در آمار بیزی به‌عنوان پیشین.

با ؛ پیشین مزدوج برنولی.

ارتباط‌ها:1·2

Chi-square

کای-دو (χ²)

پیوستهsamplingpositive-support
PDF
درجه آزادی
پشتیبانی
میانگین
واریانس

مجموع مربع متغیر نرمال استاندارد مستقل.

همان گاما با و ؛ ستون فقرات آزمون‌های کای-دو و برازش توزیع.

ارتباط‌ها:2·3

Student's t

تی استیودنت

پیوستهsamplingheavy-tail
PDF
درجه آزادی
پشتیبانی
میانگین
واریانس

نسبت نرمال استاندارد بر ریشهٔ کای-دو؛ دم‌پهن‌تر از نرمال.

وقتی به نرمال میل می‌کند؛ برای نمونه‌های کوچک و واریانس ناشناخته.

ارتباط‌ها:1·3

F

اف (فیشر)

پیوستهsamplingpositive-support
PDF
درجه آزادی ۱
درجه آزادی ۲
پشتیبانی
میانگین
واریانس

نسبت دو متغیر کای-دو مستقل نرمال‌شده؛ پایه آزمون نسبت واریانس‌ها.

با . مربع تی-استیودنت با .

ارتباط‌ها:2·0

Lognormal

لگاریتم-نرمال

پیوستهlifetimeheavy-tailpositive-support
PDF
میانگین لگاریتم
واریانس لگاریتم
پشتیبانی
میانگین
واریانس

اگر نرمال باشد؛ برای درآمد، اندازه ذرات و قیمت‌ها.

نتیجهٔ تبدیل یک متغیر نرمال؛ نامتقارن با دم راست بلند.

ارتباط‌ها:1·0

Weibull

وایبول

پیوستهlifetimepositive-support
PDF
مقیاس (scale)
شکل (shape)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

پرکاربرد در تحلیل قابلیت اطمینان و عمر؛ انعطاف‌پذیر برای نرخ شکست.

نمایی حالت است؛ ریلی حالت (با متناسب) است.

ارتباط‌ها:1·3

Rayleigh

ریلی

پیوستهlifetimepositive-support
PDF
مقیاس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

اندازهٔ یک بردار دوبعدی با مؤلفه‌های نرمال مستقل؛ حالت ویژهٔ وایبول.

اگر مستقل باشند، .

ارتباط‌ها:2·0

Cauchy

کوشی

پیوستهheavy-tailstable
PDF
پارامتر مکان
پارامتر مقیاس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

دم‌های بسیار سنگین؛ میانگین و واریانس ندارد؛ توزیع پایدار.

نسبت دو نرمال استاندارد مستقل؛ نمونهٔ بارز قانون CLT نقض‌شده.

ارتباط‌ها:2·0

Erlang

ارلانگ

پیوستهlifetimepositive-support
PDF
شکل (عدد صحیح)
نرخ
پشتیبانی
میانگین
واریانس

گاما با شکل صحیح؛ زمان انتظار تا -امین رویداد پواسون.

مجموع متغیر نمایی مستقل؛ کاربرد در نظریهٔ صف.

ارتباط‌ها:2·0

Laplace

لاپلاس

پیوستهlifetime
PDF
مکان
مقیاس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع دونمایی با اوج تیز در ؛ «نرمال با باور به outlier».

تفاضل دو متغیر نمایی مستقل؛ در پردازش سیگنال و فشرده‌سازی استفاده می‌شود.

ارتباط‌ها:1·0

Logistic

لوژستیک

پیوسته
PDF
مکان
مقیاس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

شبیه نرمال اما دم‌های سنگین‌تر؛ پایهٔ رگرسیون لجستیک و منحنی رشد.

CDF آن تابع لجستیک است؛ سریع برای طبقه‌بندی.

ارتباط‌ها:1·0

Pareto

پارتو

پیوستهheavy-taillifetimepositive-support
PDF
حداقل مقدار
شکل (دم)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع قانون توان؛ ثروت، اندازهٔ شهرها، ترافیک وب (اصل ۸۰/۲۰).

؛ دم سنگین → قانون اعداد بزرگ کند.

ارتباط‌ها:1·1

Dirichlet

دیریکله

پیوستهmultivariateconjugate-priorpositive-support
PDF
پارامترهای تمرکز
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعمیم چندبعدی بتا روی ساده‌کاش؛ پیشین مزدوج برای چندجمله‌ای.

نرمال‌سازی متغیر گامای مستقل با نرخ یک؛ .

ارتباط‌ها:2·0

Multivariate Normal

نرمال چندمتغیره

پیوستهmultivariatelimitingstable
PDF
بردار میانگین
ماتریس کوواریانس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعمیم نرمال به بُعد؛ خطی‌ترکیب مؤلفه‌هایش نرمال است.

هر مؤلفهٔ حاشیه‌ای نرمال است؛ پایهٔ تحلیل تفکیک‌کننده و فیلتر کالمن.

ارتباط‌ها:1·0

Folded Normal

نرمال تاشده

پیوستهpositive-supportlifetime
PDF
میانگین نرمال پیش از تاشدن
واریانس نرمال پیش از تاشدن
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع وقتی ؛ روی مقادیر مثبت «تاشده» است.

نیم-نرمال حالت خاص است؛ میانگین و واریانس شامل است.

ارتباط‌ها:1·0

Half-Normal

نیم-نرمال

پیوستهpositive-supportlifetime
PDF
مقیاس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع وقتی ؛ حالت خاص نرمال تاشده.

تقارن حول ندارد؛ چولهٔ راست با چولگی .

ارتباط‌ها:1·1

Maxwell–Boltzmann

ماکسول-بولتزمن

پیوستهpositive-supportlifetime
PDF
پارامتر مقیاس (متناسب با $\sqrt{T/m}$)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع سرعت مولکول گاز در حال تعادل حرارتی؛ حالت خاص چای-دو با .

اگر مستقل باشند، .

ارتباط‌ها:1·0

Inverse-Gamma

گامای وارون

پیوستهconjugate-priorpositive-support
PDF
شکل
مقیاس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع وقتی ؛ پیشین مزدوج برای واریانس نرمال.

دم راست سنگین؛ برای میانگین واگرا. دم چپ به نزدیک می‌شود.

ارتباط‌ها:1·0

Inverse-Gaussian (Wald)

گاوسی وارون (والد)

پیوستهlifetimepositive-support
PDF
میانگین
پارامتر شکل
پشتیبانی
میانگین
واریانس

زمان نخستین عبور حرکت براونی با شیب مثبت از مرز ثابت؛ پیوند با فرآیند واینر.

تقارن ندارد؛ چولگی مثبت. جمع IG مستقل‌ها، IG است با پارامترهای جمع‌شده.

ارتباط‌ها:0·1

Beta-Prime

بتای نخستین (نوع دوم)

پیوستهpositive-supportheavy-tail
PDF
شکل ۱
شکل ۲
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع نسبت از دو گامای مستقل؛ بتا روی .

همچنین به‌عنوان «بتای نوع دوم» شناخته می‌شود؛ تبدیل از یک متغیر بتا.

ارتباط‌ها:2·0

Lévy

لِوی

پیوستهlifetimeheavy-tailstable
PDF
مقیاس
مکان
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع پایدار با ؛ دم راست بسیار سنگین، میانگین ندارد.

حالت خاصی از لوی-پایدار؛ شکل نمایی معکوس، با مرتبط.

ارتباط‌ها:1·0

Gumbel (Type I)

گامبل

پیوستهlimitingpositive-support
PDF
مکان
مقیاس
پشتیبانی
میانگین
واریانس

حد توزیع بیشینهٔ نمونه‌ها (مقررات Fischer-Tippett)؛ پایهٔ مدل‌سازی ارزش فرین.

GEV در حالت به گامبل میل می‌کند؛ دم راست با فرومی‌نشاند.

ارتباط‌ها:1·0

Generalized Extreme Value

ارزش فرین تعمیم‌یافته

پیوستهlimitingheavy-tail
PDF
مکان
مقیاس
شکل (دم)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

خانوادهٔ یکپارچهٔ توزیع‌های فرین: فرشت، گامبل، وایبول معکوس.

حد بیشینهٔ نمونه‌ها به GEV با متناسب با دم توزیع اصلی میل می‌کند.

ارتباط‌ها:2·2

Fréchet

فرِشه

پیوستهheavy-tailpositive-supportlimiting
PDF
شکل (دم)
مقیاس
مکان (کف)
پشتیبانی
میانگین
واریانس

حد توزیع بیشینه برای توزیع‌های با دم سنگین؛ GEV با .

پارتو دم از نوع دارد ولی فرشه دم فرین با .

ارتباط‌ها:1·0

Triangular

مثلثی

پیوستهgenerating
PDF
کفینه
نما
سقف
پشتیبانی
میانگین
واریانس

توزیع خطی‌قطعه‌ای روی با نما در ؛ زمانی که تنها کمینه/نما/بیشینه را می‌دانیم.

پایهٔ PERT در مدیریت پروژه برای تخمین زمان فعالیت‌ها.

ارتباط‌ها:1·0

Truncated Normal

نرمال بریده‌شده

پیوستهpositive-support
PDF
میانگین نرمال اصلی
انحراف معیار اصلی
کران‌های برش
پشتیبانی
میانگین
واریانس

نرمال محدود به بازهٔ با نرمال‌سازی مجدد؛ برای داده‌های سانسورشده یا دارای کران.

اگر یا نرمال یک‌طرفه بریده می‌شود؛ موردی رایج در مدل‌های سنسور.

ارتباط‌ها:1·0

Skew-Normal

نرمال چوله

پیوسته
PDF
مکان
مقیاس
چولگی
پشتیبانی
میانگین
واریانس

تعمیم نرمال با یک پارامتر چولگی؛ در به نرمال تقلیل می‌یابد.

شامل تابع اِوِن (Owen's T) در CDF؛ حداکثر چولگی است.

ارتباط‌ها:1·0

مصورسازی تعاملی

آزمایشگاه توزیع‌ها

پارامترها را با اسلایدر تنظیم کنید و شکل تابع چگالی/جرم را زنده ببینید. می‌توانید چند توزیع را هم‌پوشانی دهید تا مقایسه کنید.

mu0.00
sigma1.00
میانگین: 0.000واریانس: 1.000

آزمایشگاه قضیه‌ی حد مرکزی

از یک توزیع دلخواه نمونه‌برداری کنید و ببینید توزیع نمونه‌ای میانگین چگونه به نرمال میل می‌کند.

ابزار محاسباتی

ماشینِ آمار

محاسبه‌ی احتمال، تولید نمونه‌ی تصادفی، و تشخیص توزیع از داده.

ماشین‌حساب احتمال

PDF / PMF
0.39894
P(X ≤ 0)
0.50000
P(X > 0)
0.50000
میانگین
0.0000
واریانس
1.0000
q₀.₉₅
1.6449

تولید نمونه‌ی تصادفی

تشخیص‌دهنده‌ی توزیع

یک فهرست از اعداد را جای‌گذاری کنید (با فاصله، ویرگول یا خط‌جداشده). ابزار توزیع‌های نرمال، نمایی، گاما، لگاریتم-نرمال و یکنواخت را با روش گشتاورها برازش می‌دهد و بر اساس آماره‌ی کولموگوروف-اسمیرنوف رتبه‌بندی می‌کند (کمتر = برازش بهتر).

چگونه به هم می‌رسند

55 رابطه

هر رابطه نشان می‌دهد کدام توزیع با چه عملگری به توزیع دیگر تبدیل می‌شود.

فرآیند

زمان انتظار تا kامین رویداد پواسون، ارلانگ است.

مجموع (پیچش)

مجموع α متغیر نمایی مستقل، گامای با شکل α.

حالت خاص

ارلانگ گامایی است که شکل آن عدد صحیح باشد.

تبدیل

نسبت دو گاما بر مجموعشان، بتا می‌سازد.

تعمیم

نرمال‌سازی k متغیر گامای مستقل، دیریکله می‌دهد.

حالت خاص

لوی حالت خاص وارون-گاما است (با شکل ۱/۲).

تعمیم

دیریکله با k=2 همان بتا است؛ تعمیم به ساده‌کاش.

مقایسه‌ی توزیع‌ها

مقایسه‌ی توزیع‌ها

توزیع‌های موردنظر را انتخاب کنید تا در یک جدول مشترک از نظر پشتیبانی، میانگین، واریانس و ویژگی‌های کلیدی مقایسه شوند.

انتخاب توزیع‌ها:
ویژگینرمال (گاوسی)نماییپواسون
پشتیبانی
میانگین
واریانس
چولگی02
نوع
چه‌زمان استفاده

یادگیری

بخش آموزشی

واژه‌نامه، مبانی، نامساوی‌ها، استنباط، فرآیندهای تصادفی و آزمون خودسنجی.

مبانی

متغیر تصادفی

نگاشت از فضای نمونه به اعداد حقیقی که خروجی‌های تصادفی را عددی می‌کند. با یک توزیع احتمال مشخص می‌شود و زیربنای تمام نظریه احتمال کاربردی است.

بدون این مفهوم نمی‌توان از رویدادهای انتزاعی به محاسبات عددی رفت؛ پایه تمام توزیع‌ها است.

تابع توزیع تجمعی

تابع که احتمال تجمعی تا را به‌دست می‌دهد. این تابع پیوسته‌راست‌بالا، با حد صفر در و یک در است.

CDF زبان مشترک گسسته و پیوسته است؛ با داشتن آن تمام احتمالات قابل محاسبه‌اند.

PDF و PMF

PMF تابع برای گسسته و PDF چگالی با برای پیوسته است. هر دو غیرمنفی و انتگرال/مجموع یک دارند.

این توابع هسته توصیف هر توزیع هستند؛ از آن‌ها میانگین، واریانس و گشتاورها ساخته می‌شوند.

امید ریاضی

میانگین احتمالی-وزنی متغیر، یعنی یا . این عملگر خطی است و مرکز ثقل توزیع را نشان می‌دهد.

تمام اندازه‌های مرکزی و بسیاری از برآوردگرها روی امید بنا شده‌اند؛ خطی‌بودن آن کلید بسیاری از محاسبات است.

واریانس

میانگین مربع انحراف از میانگین . اندازه پراکندگی است و با نشان داده می‌شود.

واریانس پایه نامساوی چبیشف و کران طوری–علمی است و نوسان برآوردگرها را مشخص می‌کند.

گشتاورها

گشت ام و گشتاور مرکزی هستند. مجموعه گشتاورها در بسیاری موارد توزیع را یکتا مشخص می‌کند.

از گشتاورها میانگین، واریانس، چولگی و کشیدگی ساخته می‌شوند؛ تابع مولد گشت آن‌ها را فشرده می‌کند.

استقلال

دو متغیر مستقل‌اند اگر توزیع مشترکشان ضرب حاشیه‌ای‌ها باشد. در این صورت آگاهی از یکی اطلاعات درباره دیگری نمی‌دهد.

استقلال فرض i.i.d. و کلید قانون اعداد بزرگ و CLT است؛ بدون آن بسیاری از قضایا فرومی‌ریزند.

کوواریانس و همبستگی

کوواریانس و همبستگی نرمال‌شده است. این اندازه‌ها شدت و جهت رابطه خطی را نشان می‌دهند.

همبستگی صفر استقلال نمی‌دهد؛ وابستگی‌های غیرخطی را نشان نمی‌دهد.

احتمال شرطی و قانون بیز

احتمال به‌شرط یعنی . قانون بیز این را وارونه می‌کند و پایه استنتاج بیزی است.

قانون بیز پل بین درست‌نمایی و پسین است و توزیع‌های مزدوج را ممکن می‌کند.

تابع مولد گشتاور و تابع مشخصه

MGF یعنی که گشتاورها را با مشتق در صفر تولید می‌کند. تابع مشخصه همیشه موجود است و توزیع را یکتا مشخص می‌کند.

این ابزارها اثبات CLT و حد پواسون و جمع توزیع‌ها را ساده می‌کنند.

نامساوی‌ها و حدود

نامساوی مارکوف

اگر میانگین یک متغیر نامنفی کوچک باشد، احتمال اینکه مقدار بزرتی بگیرد محدود است.

ساده‌ترین کران دم؛ گام اول در اثبات چبیشف و نامساوی‌های غلظت.

نامساوی چبیشف

هر مقدار میانگین منحرف با چند برابر انحراف معیار، احتمال متناسب با معکوس مجذور آن برابر دارد.

اثبات LLN و ساختن بازه‌های اطمینان تقریبی بدون فرض توزیع.

نامساوی ینسن

میانگین یک تابع محدب از متغیر، بزرگ‌تر از تابع محدب اعمال‌شده به میانگین است؛ انحنای تابع مهم است.

اثبات نامساوی AM-GM، کران‌های اطلاعاتی و تحلیل الگوریتم‌های تصادفی.

نامساوی هولدر

هم‌بسته‌بودن را به اندازه‌های و تجزیه می‌کند؛ حالت کوشی-اشوارتز است.

تحلیل فضاها و برآوردگرها در ، و اثبات نامساوی مثلث مینکوفسکی.

نامساوی کوشی-اشوارتز

همبستگی مطلقاً از یک بیشتر نمی‌شود؛ ضرب داخلی دو متغیر از ضرب نرم‌هایشان کوچک‌تر است.

کران بر همبستگی، اثبات نامساوی اطلاعات و کران کرامر-راو.

نامساوی مینکوفسکی

نامساوی مثلث در فضای ؛ جمع دو متغیر از جمع نرم‌های جداگانه بزرگ‌تر نمی‌شود.

اثبات کامل‌بودن فضاهای و کران نرم برآوردگرها.

کران چرنوف

با بهینه‌سازی توان نمایی، کران دم بسیار تنگ‌تر از چبیشف به‌دست می‌آید.

تحلیل احتمال رویدادهای نادر در یادگیری ماشین، الگوریتم‌ها و صف.

کران هفدینگ

برای متغیرهای کراندار و مستقل، احتمال انحراف میانگین نمونه به‌صورت نمایی با کاهش می‌یابد.

پایه نامساوی‌های غلظت در یادگیری آماری و کرن برای برآوردگرها.

برآورد و استنباط

برآورد بیشینه درست‌نمایی

پارامتری را برگزین که داده مشاهده‌شده را محتمل‌ترین می‌کند؛ یعنی درست‌نمایی را به‌حداکثر برساند.

برای ، برآورد به‌دست می‌آید.

روش گشتاوراورها

گشتاورهای نظری را با گشتاورهای نمونه‌ای برابر بگذار و دستگاه را برای پارامترها حل کن.

برای از و ، و .

برآورد بیزی

با استفاده از قانون بیز، باور پیشین را با درست‌نمایی داده ترکیب کن و توزیع پسین را به‌دست آور.

با پیشین و آزمایش برنولی، پسین می‌شود.

بازه اطمینان

بازه‌ای تصادفی بساز که با احتمال از پیش تعیین‌شده پارامتر واقعی را پوشش دهد؛ تفسیر فرکانسی دارد.

برای میانگین نرمال با معلوم، بازه اطمینان ۹۵٪ است.

آزمون فرض

فرض صفر را در برابر فرض جایگزین آزمون کن و بر اساس p-value یا ناحیه رد، تصمیم بگیر.

آزمون برای میانگین: را با نقطه بحرانی مقایسه کن.

بوت‌استرپ

از نمونه با جای‌گذاری نمونه‌گیری کن و توزیع نمونه‌برداری آماره را بدون فرض پارامتری تقریب بزن.

برای تقریب واریانس ، نمونه بوت‌استرپ بساز و واریانس را حساب کن.

پیشین‌های مزدوج

درست‌نماییپیشینپسینقاعده‌ی به‌روزرسانی
برنولی / دو جمله‌ایبتابتا
پواسونگاماگاما
نماییگاماگاما
نرمال (واریانس معلوم)نرمالنرمال
نرمال (واریانس نامعلوم)نرمال-گامانرمال-گاما
چندجمله‌ایدیریکلهدیریکله
هندسیبتابتا
دو جمله‌ای منفیبتابتا
یکنواخت پیوسته روی [0, θ]پارتوپارتو
گاما (نرخ معلوم)گاماگاما

فرآیندهای تصادفی

فرآیند پواسون

فرآیند شمارش‌ Markov با افزایش‌های مستقل که تعد رویداد در هر بازه زمانی به‌صورت است.

ورود مشتری به صف، فوتون‌های رسیده در آشکارساز، زلزله‌ها در یک منطقه.

حرکت براونی (فرآیند وینر)

فرآیند پیوسته‌ی Markov با افزایش‌های مستقل گاوسی؛ یعنی و مسیرها پیوسته‌اند.

مدل قیمت در دارایی‌های مالی (Black-Scholes)، حرکت ذرات معلق در سیال.

زنجیر مارکوف

فرآیند گسسته‌ی زمان با ویژگی «بی‌حافظگی»: توزیع وضعیت بعدی تنها به وضعیت فعلی بستگی دارد.

مدل آب‌وهوایی، صف‌ها، الگوریتم‌های تصادفی و زنجیره‌ی مارکوف مونت‌کارلو (MCMC).

مارتینگل

فرآیندی که بهترین پیش‌بینی آینده‌ی آن در زمان همان مقدار فعلی‌اش است: .

موجودی بازی منصفانه در قمار، قیمت برابر دارایی در بازار بدون آربیتراژ.

فرآیند گاوسی

مجموعه‌ای از متغیرهای تصادفی که هر زیرمجموعه متناهی از آن‌ها توزیع چندمتغیره‌ی نرمال دارد.

رگرسیون بیزی، بهینه‌سازی بیزی، مدلسازی تابع در یادگیری ماشین.

فرآیند شاخه‌ای (گالتون-واتسون)

فرآیندی که هر نسل به‌صورت تصادفی فرزندان می‌زاید؛ تعداد فرزندان هر فرد i.i.d. است.

بقا نام یک خانواده، گسترش واژگی در زبان، شکست هسته‌ای زنجیره‌ای.

فرآیند تجدید

فرآیند شمارشی که زمان بین رویدادهای متوالی i.i.d. است؛ تعمیم فرآیند پواسون.

جایگزینی قطعات با عمر تصادفی، تحلیل قابلیت اطمینان سیستم.

قدم‌زنی تصادفی

مجموع تجمعی گام‌های مستقل: که در آن مستقل و هم‌توزیع‌اند.

حرکت ذرات در گاز، قیمت سهام در مدل گسسته، جستجوی وب در گراف.

واژه‌نامه

Random Variable

متغیر تصادفی

تابعی از فضای نمونه به اعداد حقیقی که خروجی‌های یک آزمایش تصادفی را به عدد نگاشت می‌کند؛ با یک توزیع احتمال مشخص می‌شود.

PMF

تابع جرم احتمال

برای متغیر گسسته ، تابع که احتمال هر مقدار را می‌دهد و روی پشتیبانی مجموعش یک است.

PDF

تابع چگالی احتمال

برای متغیر پیوسته ، تابع که را برآورده می‌کند و غیرمنفی و انتگرال‌پذیر به یک است.

CDF

تابع توزیع تجمعی

تابع که احتمال تجمعی تا را می‌دهد؛ برای متغیر پیوسته پیوسته و ناپیوسته برای گسسته است.

Quantile

چارک (کوانتایل)

برای مقدار که معکوس تعمیم‌یافته‌ی CDF است و صدک‌ها را تعریف می‌کند.

Expectation

امید ریاضی

میانگین وزنی مقدار متغیر: برای گسسته و برای پیوسته.

Variance

واریانس

میانگین مربع انحراف از میانگین: ؛ اندازه پراکندگی است.

Standard Deviation

انحراف معیار

ریشه دوم واریانس که هم‌واحد با خود متغیر است و پراکندگی را خواناتر می‌کند.

Moment

گشتاور

گشتاور ام است؛ گشتاور مرکزی و گشتاورها توزیع را تا حد زیادی مشخص می‌کنند.

MGF

تابع مولد گشتاور

تابع که اگر در همسایگی صفر موجود باشد، تمام گشتاورها را با مشتق‌گیری تولید می‌کند.

Characteristic Function

تابع مشخصه

تابع که همیشه موجود است و توزیع را یک‌به‌یک مشخص می‌کند.

Skewness

چولگی

گشتاور مرکزی نرمال‌شده سوم که میزان نامتقارنی دم‌ها را نشان می‌دهد.

Kurtosis

کشیدگی

گشتاور مرکزی نرمال‌شده چهارم که سنگینی دم‌ها را نسبت به نرمال نشان می‌دهد.

Entropy

آنتروپی

میانگین اطلاعات گسسته یا پیوسته؛ اندازه عدم‌قطعیت است.

Independence

استقلال

دو متغیر مستقل‌اند اگر ؛ به‌اشتراک‌گذاری اطلاعات ندارند.

i.i.d.

مستقل و هم‌توزیع

مخفف «independent and identically distributed»؛ نمونه‌ها مستقل و از یک توزیع مشترک پیروی می‌کنند، فرض پایه CLT و LLN.

Conjugate Prior

پیشین مزدوج

پیشینی که خانواده‌ی پسین را همان خانواده‌ی پیشین نگه می‌دارد، محاسبه بیزی را بسته‌شده می‌کند، مانند بتا برای برنولی.

Likelihood

درست‌نمایی

تابع به‌عنوان تابعی از پارامتر برای داده مشاهده‌شده ؛ پایه برآورد MLE.

Posterior

پسین

توزیع پارامتر پس از مشاهده داده: که قانون بیز آن را می‌دهد.

MLE

برآورد بیشینه درست‌نمایی

مقدار که داده را محتمل‌ترین می‌کند؛ تحت شرایط منظم بی‌گران، کارا و نرمال است.

Method of Moments

روش گشتاوراورها

برآورد با برابر گذاشتن گشتاورهای نظری با گشتاورهای نمونه‌ای و حل دستگاه معادلات.

CLT

قضیه حد مرکزی

برای با میانگین و واریانس ، ؛ پایه تقریب نرمال.

LLN

قانون اعداد بزرگ

میانگین نمونه به میانگین تئوری میل می‌کند: ؛ پایه یادگیری آماری.

Support

پشتیبانی (دامنه)

مجموعه‌ای از مقادیر که PMF یا PDF روی آن مثبت است؛ دامنه‌ی توزیع را تعریف می‌کند، مانند برای نمایی.

Hazard Function

تابع خطر

نرخ لحظه‌ای شکست در زمان به‌شرط بقا تا آن لحظه: ؛ پایه تحلیل بقا.

Survival Function

تابع بقا

احتمال بقای فراتر از : ؛ مکمل CDF در مسائل زمان تا رویداد.

Quantile Function

تابع چارک

معکوس تعمیم‌یافته‌ی CDF: که برای تولید عدد تصادفی و آزمون نیکویی برازش استفاده می‌شود.

Covariance

کوواریانس

هم‌بسته‌بودن خطی و : ؛ علامت جهت وابستگی را نشان می‌دهد.

Correlation

همبستگی

کوواریانس نرمال‌شده که شدت رابطه خطی را اندازه می‌گیرد.

Jensen's Inequality

نامساوی ینسن

برای تابع محدب ، (و برای مقعر برعکس)؛ پایه بسیاری از نامساوی‌های احتمالی.

آزمون خودسنجی

1 / 12امتیاز: 0

تعداد ایمیل‌های هرزنامه دریافتی در یک ساعت با نرخ میانگین را کدام توزیع مدل می‌کند؟

دستیار هوش

دستیار هوشِ اطلس

هر پرسشی درباره‌ی توزیع‌ها و روابطشان دارید بپرسید.

دستیار هوشِ اطلس

هر پرسشی درباره‌ی توزیع‌ها و روابطشان دارید بپرسید.

سلام! من دستیار آماریِ «اطلس توزیع‌ها» هستم. درباره‌ی هر توزیع احتمالی، پارامترها، گشتاورها، یا روابط میان توزیع‌ها (مثلاً «چه وقت پواسون به‌جای دو جمله‌ای؟» یا «چگونه از نرمال به کای-دو می‌رسیم؟») بپرسید. نام توزیع‌ها را در پاسخ می‌آورم تا با کلیک روی آن‌ها به کارتشان بروید.

گزارش مشکل

گزارش مشکل یا پیشنهاد

اگر مشکلی در سایت دیدید یا پیشنهادی برای بهبود دارید، از طریق راه‌های زیر با من در ارتباط باشید. خوشحال می‌شوم بشنوم.

فرم گزارش

مشکل یا پیشنهاد خود را شرح دهید؛ به‌صورت ناشناس برای من ارسال می‌شود.

نوع

راه‌های مستقیم تماس

یا مستقیم با من در ارتباط باشید: